Hogeschool van Amsterdam

Techniekstudenten tonen innovatiekracht

27 feb 2017 16:00 | Faculteit Techniek

Wanneer een bedrijf een gat in de markt ontdekt, is het handig als ze hun ‘gouden idee’ of ontwerpvraagstuk eerst voorleggen aan studenten. Die zetten dit namelijk om in een innovatie, waar de opdrachtgever verder mee kan, en zelfs patent op kan aanvragen. Dat bleek onlangs opnieuw op de Innovatielab-markt op de HvA, waar techniekstudenten de uitvindingen voor opdrachtgevers presenteerden.


Wat is nou een betere plek voor zonnecellen dan de duizenden kilometers vangrail in Nederland? En wat is een oplossing voor rolstoelgebruikers die een begrafenis willen bezoeken, en vervolgens in het grind blijven steken? Deze en andere ontwerpvraagstukken legden uiteenlopende bedrijven neer bij het Innovatielab van de HvA.

Tweedejaarsstudenten Technische Bedrijfskunde, Engineering, Design & Innovation, Product Design en Elektrotechniek werken samen in het HvA Innovatielab. Zij presenteerden onlangs op de Innovatielab-markt de prototypes die ze hebben ontworpen. In een aantal van de gevallen gaan de opdrachtgevers ook patent aanvragen op de innovatie.

Op de markt waren onder andere te zien:

  • Kweekplaatje voor kankeronderzoek in opdracht van VUmc
  • Zonnecellen in de vangrail
  • Ontbladermachine voor bloemen
  • Rolstoel ‘De Nieuwe Ooster’

Voor het VUmc ontwikkelde een groep studenten de Flow-6, een apparaatje dat rechtstreeks op de kweekplaat aan te sluiten is. De hieraan gekoppelde luchtslangetjes brengen de kweekvloeistof in beweging. Hierdoor worden de omstandigheden in de bloedvaten van het menselijk lichaam nagebootst. Victor Thijssen is opdrachtgever in het Innovatielab en onderzoekt bloedvatgroei in tumoren voor het VUmc Cancer Center Amsterdam. Hij is enthousiast. Victor: 'Bloed stroomt, dus werken de onderzoekers het liefst met een ‘bewegende’ kweek. Er zijn apparaten op de markt die met een vloeistofpomp de kweekvloeistof in beweging brengen, maar die zijn vaak prijzig. Daarnaast zijn deze apparaten meestal niet aansluitbaar op de door ons veel gebruikte kweekplaten.

Het originele aan het prototype Flow-6 van de studenten is dat de vloeistof in beweging wordt gebracht door een luchtstroom. Zo is er minder kweekvloeistof nodig, er blijft niets achter in een vloeistofpomp en er kan efficiënter worden getest. Dat is bijvoorbeeld belangrijk bij het testen van nieuwe medicatie. Hier is doorgaans weinig voorraad van beschikbaar. Daarnaast zie ik ook interessante mogelijkheden voor doorontwikkeling. Als je in plaats van lucht stikstof door het apparaatje kunt pompen, dan kun je ook een zuurstofarme omgeving creëren, zoals in de menselijke bloedvaten. Dat biedt interessante mogelijkheden voor ons onderzoek.’

Flow 6

Flow-6

Voor Kennisinstituut TNO (Toegepast Natuurwetenschappelijk Onderzoek) maakte een groep studenten een mechanisch ontwerp voor integratie van een dunne film zonnecellen in of op de geleiderail (vangrail). Zonne-energie is de afgelopen jaren ongekend populair geworden. Naar schatting hebben ruim 400.000 huishoudens zonnepanelen op hun dak. En steeds meer bedrijven volgen dit voorbeeld. Een consortium van TNO en een aantal bedrijven wil de zonnecellen gaan bevestigen op geleiderails langs grotere wegen. Dit is kilometers ongebruikte ruimte (zo’n 7500 km langs de Nederlandse rijkswegen) en dus een perfecte plek om energie op te wekken. De constructie van de studenten is bestand tegen diefstal en kan gemakkelijk met klemmen worden bevestigd aan de ‘afstandhouders’ van de geleiderail. TNO neemt de oplossing van de studenten mee bij de verdere praktische uitwerking van de mechanische, elektrische en netwerkcomponenten.

Moeilijk ontbladerbare bloemen zoals Asters worden met de hand verwerkt om beschadigingen aan de steel te voorkomen. Dat is natuurlijk niet de meest efficiënte methode. Een groepje studenten ging aan de slag met verschillende ontbladertechnieken waarbij de bloem intact blijft. Student Daniel: ‘Onze opdrachtgever Bercomex is gespecialiseerd in het verwerken en bossen van snijbloemen en was erg enthousiast over de door ons ingezette vacuümtechniek. Daar zijn we verder meegegaan. Onze ontbladerunit zuigt de bladeren met flink vermogen, zo’n 11,5 kw van de steel. Ter vergelijking, een stofzuiger heeft bijvoorbeeld een vermogen van 1,5 Kw. ‘ Hij grapt: ‘je moet je hand dus op tijd terugtrekken.’ De studenten ontwierpen een unit die in de al bestaande machine van de opdrachtgever past. Het werd een ingenieus systeem dat de bloemen een voor een kan verwerken en waarin ook aan de luchtfiltering werd gedacht die de losgetrokken bladeren uit de lucht kan halen.

Onze studenten mochten meedenken over een oplossing voor de rolstoelgebruikers bij begraafplaats en crematorium de Nieuwe Ooster. Het rijksmonument is met veel grindpaden minder toegankelijk voor rolstoelgebruikers. De harde, smalle banden zakken weg in het grind. Vanwege de monumentale status moeten de paden in hun oorspronkelijke staat behouden blijven. Onze studenten kwamen met een hulpmiddel voor de rolstoel. En zonder dat de gebruiker overgeplaatst moet worden. Het hulpmiddel mocht niet veel langer, breder of hoger worden dan de rolstoel zelf om ook zonder problemen de aula in te kunnen. In hun prototype kozen de studenten voor brede lagedruk banden, maar kleiner dan in de bekende ‘strandrolstoel’ om het geluid op het harde grind zoveel mogelijk te minimaliseren. De nadruk lag verder op het comfort en op het beperken van inspanning voor de gebruikers want de nabestaanden hebben uiteraard al genoeg aan hun hoofd.